Việc xác định đúng thẩm quyền của Tòa án chuyên biệt là yếu tố quan trọng giúp vụ án được thụ lý nhanh chóng, tránh trường hợp bị trả lại đơn khởi kiện hoặc phải chuyển hồ sơ sang Tòa án khác. Từ khi hệ thống Tòa án chuyên biệt được tổ chức theo quy định mới, nhiều tranh chấp sẽ không còn được giải quyết theo mô hình Tòa án dân sự thông thường mà được phân công cho các Tòa chuyên trách phù hợp với từng lĩnh vực.
Tòa án chuyên biệt là cơ quan xét xử được tổ chức theo mô hình chuyên sâu, tập trung giải quyết các loại việc có tính chất phức tạp, chuyên môn cao hoặc đặc thù. Hiện nay, hệ thống Tòa án nhân dân Việt Nam có hai nhóm chính liên quan đến thẩm quyền chuyên biệt: các Tòa chuyên trách (hoặc Tòa chuyên môn) trong hệ thống Tòa án nhân dân thông thường và Tòa án chuyên biệt tại Trung tâm tài chính quốc tế.
Tòa án chuyên biệt là gì?
Tòa án chuyên biệt tại Trung tâm tài chính quốc tế là Tòa án thuộc hệ thống Tòa án nhân dân được tổ chức, hoạt động theo quy định của Luật Tòa án chuyên biệt tại Trung tâm tài chính quốc tế 2025, có thẩm quyền xét xử, giải quyết các vụ việc tại Trung tâm tài chính quốc tế.
Thẩm quyền của Tòa án chuyên biệt tại Trung tâm tài chính quốc tế
Theo Điều 13 Luật Tòa án chuyên biệt tại Trung tâm tài chính quốc tế năm 2025, Tòa án chuyên biệt có thẩm quyền giải quyết các vụ việc sau đây (trừ các vụ việc liên quan đến lợi ích công cộng hoặc lợi ích của Nhà nước):
- Các vụ việc về đầu tư, kinh doanh phát sinh giữa các thành viên Trung tâm tài chính quốc tế với nhau.
- Các vụ việc về đầu tư, kinh doanh phát sinh giữa thành viên Trung tâm tài chính quốc tế với tổ chức, cá nhân không phải là thành viên Trung tâm tài chính quốc tế.
- Yêu cầu công nhận và cho thi hành tại Việt Nam bản án, quyết định của Tòa án nước ngoài hoặc phán quyết của Trọng tài nước ngoài liên quan đến tranh chấp giữa các thành viên Trung tâm tài chính quốc tế hoặc giữa thành viên với bên không phải là thành viên.
Về thẩm quyền theo lãnh thổ, Tòa án chuyên biệt có thẩm quyền giải quyết các vụ việc phát sinh tại Trung tâm tài chính quốc tế (hiện được tổ chức tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng).
Việc thành lập Tòa án chuyên biệt nhằm:
- Nâng cao chất lượng xét xử;
- Bảo đảm áp dụng pháp luật thống nhất;
- Giảm thời gian giải quyết vụ án;
- Đáp ứng yêu cầu giải quyết các tranh chấp ngày càng phức tạp.
Khác với trước đây khi nhiều vụ việc đều do Tòa Dân sự giải quyết, hiện nay nhiều lĩnh vực đã được phân định cho các Tòa chuyên trách riêng.
Ý nghĩa của việc xác định đúng thẩm quyền
Việc xác định đúng thẩm quyền của Tòa án chuyên biệt có ý nghĩa quan trọng. Nếu đương sự khởi kiện sai Tòa án, Tòa án sẽ trả lại đơn khởi kiện hoặc chuyển vụ việc theo quy định của pháp luật tố tụng. Điều này làm kéo dài thời gian giải quyết tranh chấp và tăng chi phí cho các bên.
Tòa án chuyên biệt được tổ chức theo mô hình hiện đại, gồm Tòa Sơ thẩm và Tòa Phúc thẩm, với đội ngũ Thẩm phán có chuyên môn cao (bao gồm cả Thẩm phán người nước ngoài trong một số trường hợp theo quy định của Luật). Nguyên tắc hoạt động cơ bản là độc lập theo thẩm quyền xét xử; Thẩm phán xét xử độc lập và chỉ tuân theo pháp luật.
*Lưu ý: Nội dung tư vấn trên đây chỉ mang tính tham khảo. Tùy từng thời điểm và đối tượng khác nhau mà nội dung tư vấn trên có thể sẽ không còn phù hợp do sự thay đổi của chính sách pháp luật. Mọi thắc mắc, góp ý xin vui lòng liên hệ về email: hi@clead.vn
Quý khách có bất kỳ vấn đề nào cần tư vấn, hãy đặt câu hỏi cho các luật sư để được tư vấn một cách nhanh chóng nhất!
📞 Cần hỗ trợ pháp lý? CLEAD luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn
Nếu bạn đang gặp vướng mắc pháp lý hoặc cần được tư vấn để yên tâm hơn trong hoạt động kinh doanh, đừng ngần ngại liên hệ với CLEAD – Trung Tâm Tư Vấn Pháp Luật trực thuộc Hiệp Hội Thương Mại Điện Tử Việt Nam (VECOM). Chúng tôi luôn ở đây để lắng nghe và hỗ trợ bạn một cách tận tâm, nhanh chóng và chính xác.
Liên hệ CLEAD qua các kênh chính thức:
- Hotline: 0877.111.247
- Văn phòng TP.HCM: Tầng 9, tòa nhà VNO, 124 Điện Biên Phủ, Phường Tân Định, TP.HCM
- Văn phòng Tây Nam Bộ: Đường huyện 53, Khu phố Mỹ Thuận, Phường Nhị Quý (Đối diện VKSND Khu vực 4), Tỉnh Đồng Tháp
- Văn phòng Đà Nẵng: Tầng 2, tòa nhà OCB, 79–81 Nguyễn Sinh Sắc, Phường Hòa Khánh, Thành phố Đà Nẵng
- Website: https://clead.vn/
- Fanpage: https://www.facebook.com/clead.hochiminh
- Zalo OA: https://zalo.me/815492860704951598
CLEAD – Pháp lý chuyên sâu, Giải pháp chuẩn mực.
