Bảo hiểm xã hội (BHXH) một lần là chế độ cho phép người lao động nhận một khoản tiền tương ứng với thời gian đã tham gia BHXH thay vì tiếp tục bảo lưu để hưởng lương hưu khi đủ điều kiện.
Đây là lựa chọn được nhiều người lao động quan tâm sau khi nghỉ việc. Tuy nhiên, việc rút BHXH một lần không phải lúc nào cũng là phương án có lợi về lâu dài.
- Khi nào được rút BHXH một lần
Theo khoản 1 Điều 70 Luật BHXH 2024, người lao động thuộc đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 2 của Luật (người lao động theo hợp đồng lao động, cán bộ, công chức, viên chức...) đã chấm dứt tham gia BHXH và có đề nghị thì được hưởng BHXH một lần nếu thuộc một trong các trường hợp sau:
a) Đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định của Bộ luật Lao động mà chưa đủ 15 năm đóng BHXH.
Lúc này, người lao động có thể lựa chọn hưởng BHXH một lần hoặc hưởng trợ cấp hằng tháng theo Điều 23 Luật BHXH 2024.
b) Ra nước ngoài định cư (phải có giấy tờ chứng minh hợp pháp theo quy định).
c) Đang mắc bệnh hiểm nghèo: ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS (có xác nhận của cơ quan y tế có thẩm quyền).
d) Có mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên hoặc là người khuyết tật đặc biệt nặng (có kết luận của Hội đồng Giám định y khoa).
Quy định chuyển tiếp quan trọng (áp dụng cho người đã đóng BHXH trước ngày 01/7/2025)
Người có thời gian đóng BHXH trước ngày 01/7/2025 được hưởng thêm trường hợp:
Sau 12 tháng không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, không tham gia BHXH tự nguyện, thời gian đóng BHXH chưa đủ 20 năm và có đề nghị.
Ví dụ: Anh T tham gia BHXH từ năm 2018 đến tháng 5/2025 (tổng 7 năm). Đến tháng 8/2026 (sau hơn 12 tháng nghỉ việc, không đóng tiếp), tổng thời gian đóng dưới 20 năm. Anh thuộc trường hợp chuyển tiếp và được rút BHXH một lần nếu có đơn đề nghị.
Lưu ý với người tham gia lần đầu từ 01/7/2025 trở đi: Chỉ được rút trong các trường hợp a, b, c, d nêu trên. Không áp dụng quy định “sau 12 tháng nghỉ việc” như trước đây
Mức hưởng BHXH một lần
Căn cứ khoản 3 Điều 70 Luật BHXH 2024:
- Mỗi năm đóng trước năm 2014: tính 1,5 tháng mức bình quân tiền lương/thu nhập tháng đóng BHXH.
- Mỗi năm đóng từ năm 2014 trở đi: tính 02 tháng mức bình quân.
- Thời gian đóng chưa đủ 01 năm: bằng số tiền đã đóng, tối đa 02 tháng mức bình quân.
Mức bình quân được tính theo Điều 72 Luật BHXH 2024.
Ví dụ: Chị A đóng 6 năm BHXH (2 năm trước 2014, 4 năm sau 2014), mức bình quân 8 triệu đồng/tháng.
Mức hưởng = (2 × 1,5 × 8 triệu) + (4 × 2 × 8 triệu) = 24 triệu + 64 triệu = 88 triệu đồng.
Có nên rút BHXH một lần không?
Luật BHXH 2024 không cấm rút nhưng không khuyến khích việc rút BHXH một lần, trừ trường hợp thực sự cần thiết.
Lý do không nên rút trong hầu hết các trường hợp:
- Thiệt thòi về tài chính: Số tiền nhận một lần thường thấp hơn tổng giá trị quyền lợi nếu bảo lưu để hưởng lương hưu (mỗi năm đóng góp tương đương khoảng 2,64 tháng lương nhưng chỉ nhận 1,5 - 2 tháng khi rút).
- Mất quyền lợi lâu dài: Không còn thời gian đóng để tính lương hưu hằng tháng, mất thẻ BHYT miễn phí khi nghỉ hưu, thân nhân không được hưởng chế độ tử tuất.
- Ảnh hưởng an sinh tuổi già: Lương hưu mang tính ổn định, được điều chỉnh định kỳ theo chỉ số giá tiêu dùng, giúp đảm bảo cuộc sống khi không còn khả năng lao động.
Chỉ nên cân nhắc rút khi:
- Đang mắc bệnh hiểm nghèo hoặc suy giảm lao động nặng (cần chi phí điều trị lớn).
- Ra nước ngoài định cư lâu dài.
- Đủ tuổi hưu nhưng thời gian đóng quá ít (dưới 15 năm) và không có khả năng đóng tiếp.
- Gặp khó khăn tài chính cấp bách, không còn phương án hỗ trợ khác.
Ví dụ: Anh M 55 tuổi, đóng được 18 năm BHXH, mức bình quân 12 triệu đồng/tháng. Nếu rút một lần anh nhận khoảng 250-300 triệu đồng. Nhưng nếu bảo lưu và đóng tiếp đến tuổi hưu, anh có thể nhận lương hưu hằng tháng khoảng 5-6 triệu đồng trong nhiều năm (tổng giá trị lớn hơn nhiều và ổn định) đồng thời được cấp thẻ BHYT và hưởng các chế độ an sinh khác.
*Lưu ý: Nội dung tư vấn trên đây chỉ mang tính tham khảo. Tùy từng thời điểm và đối tượng khác nhau mà nội dung tư vấn trên có thể sẽ không còn phù hợp do sự thay đổi của chính sách pháp luật. Mọi thắc mắc, góp ý xin vui lòng liên hệ về email: hi@clead.vn
Quý khách có bất kỳ vấn đề nào cần tư vấn, hãy đặt câu hỏi cho các luật sư để được tư vấn một cách nhanh chóng nhất!
📞 Cần hỗ trợ pháp lý? CLEAD luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn
Nếu bạn đang gặp vướng mắc pháp lý hoặc cần được tư vấn để yên tâm hơn trong hoạt động kinh doanh, đừng ngần ngại liên hệ với CLEAD – Trung Tâm Tư Vấn Pháp Luật trực thuộc Hiệp Hội Thương Mại Điện Tử Việt Nam (VECOM). Chúng tôi luôn ở đây để lắng nghe và hỗ trợ bạn một cách tận tâm, nhanh chóng và chính xác.
Liên hệ CLEAD qua các kênh chính thức:
- Hotline: 0877.111.247
- Văn phòng TP.HCM: Tầng 9, tòa nhà VNO, 124 Điện Biên Phủ, Phường Tân Định, TP.HCM
- Văn phòng Tây Nam Bộ: Đường huyện 53, Khu phố Mỹ Thuận, Phường Nhị Quý (Đối diện VKSND Khu vực 4), Tỉnh Đồng Tháp
- Văn phòng Đà Nẵng: Tầng 2, tòa nhà OCB, 79–81 Nguyễn Sinh Sắc, Phường Hòa Khánh, Thành phố Đà Nẵng
- Website: https://clead.vn/
- Fanpage: https://www.facebook.com/clead.hochiminh
- Zalo OA: https://zalo.me/815492860704951598
CLEAD – Pháp lý chuyên sâu, Giải pháp chuẩn mực.