Thời gian đóng bảo hiểm xã hội là căn cứ quan trọng để xác định điều kiện và mức hưởng nhiều chế độ như hưu trí, tử tuất, bảo hiểm thất nghiệp và các quyền lợi khác theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, không phải người lao động nào cũng tham gia bảo hiểm xã hội liên tục đến khi đủ điều kiện hưởng lương hưu. Trên thực tế, nhiều người lao động nghỉ việc, chuyển công tác hoặc tạm dừng tham gia bảo hiểm xã hội trong một khoảng thời gian.
Để bảo đảm quyền lợi của người tham gia, pháp luật quy định cơ chế bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội. Việc bảo lưu giúp người lao động giữ nguyên thời gian đã đóng để tiếp tục cộng nối khi tham gia trở lại hoặc làm căn cứ giải quyết chế độ trong tương lai.
Bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội là gì?
Bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội là việc ghi nhận và giữ nguyên toàn bộ thời gian người lao động đã tham gia bảo hiểm xã hội nhưng chưa sử dụng để hưởng chế độ bảo hiểm xã hội một lần hoặc các chế độ khác làm chấm dứt thời gian đóng theo quy định của pháp luật.
Thời gian được bảo lưu sẽ được cộng nối với thời gian đóng sau này để tính điều kiện hưởng lương hưu, trợ cấp hưu trí hoặc các chế độ khác theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội.
Nói cách khác, người lao động không bị mất những năm đã đóng bảo hiểm xã hội chỉ vì tạm thời nghỉ việc hoặc chưa tiếp tục tham gia.
Các trường hợp được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội
Theo điều 71 Luật Bảo hiểm xã hội 2024
1. Người lao động nghỉ việc nhưng chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu
Đây là trường hợp bảo lưu phổ biến nhất. Theo quy định tại Điều 64, Điều 65 Luật BHXH 2024,khi người lao động chấm dứt hợp đồng lao động hoặc thôi việc mà chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu và không yêu cầu hưởng bảo hiểm xã hội một lần, toàn bộ thời gian đã đóng sẽ được bảo lưu.
Sau này, người lao động có thể:
- Tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc tại đơn vị mới;
- Tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện;
- Cộng nối thời gian đóng để đủ điều kiện hưởng lương hưu.
2. Người lao động chuyển từ bảo hiểm xã hội bắt buộc sang bảo hiểm xã hội tự nguyện và ngược lại
Luật Bảo hiểm xã hội cho phép người lao động chuyển đổi hình thức tham gia mà không làm mất thời gian đã đóng.
Toàn bộ thời gian tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc trước đó sẽ được bảo lưu và cộng nối với thời gian đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện và ngược lại cũng tương tự
Quy định này tạo điều kiện để người lao động làm việc tự do hoặc không còn thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc vẫn có thể tiếp tục tích lũy thời gian đóng.
3. Người lao động tạm thời ngừng tham gia bảo hiểm xã hội
Trong một số trường hợp, người lao động không thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội hoặc chưa có điều kiện tiếp tục đóng, chẳng hạn như:
- Nghỉ việc để học tập;
- Nghỉ việc để chăm sóc gia đình;
- Kinh doanh tự do nhưng chưa tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện.
Trong thời gian này, thời gian đã đóng trước đó vẫn được bảo lưu theo quy định. Khi người lao động tham gia lại, thời gian đóng sẽ được cộng nối mà không phải đóng lại từ đầu.
4. Người lao động không đủ điều kiện hưởng lương hưu tại thời điểm đến tuổi nghỉ hưu
Trường hợp người lao động đã đến tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ thời gian đóng bảo hiểm xã hội theo quy định thì thời gian đã đóng vẫn được bảo lưu.
Người lao động có thể tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện để đủ số năm đóng theo quy định và sau đó làm thủ tục hưởng lương hưu.
Chẳng hạn trường hợp một người đã đủ tuổi nghỉ hưu nhưng mới có 13 năm đóng bảo hiểm xã hội. Người này lựa chọn tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện để bổ sung thời gian còn thiếu. Trong thời gian này, 13 năm đã đóng trước đó vẫn được bảo lưu và cộng nối.
Trường hợp nào không được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội?
Không phải mọi trường hợp chấm dứt quá trình tham gia bảo hiểm xã hội đều được bảo lưu.
Nếu người lao động được giải quyết hưởng bảo hiểm xã hội một lần theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội thì thời gian đã được dùng để tính mức hưởng sẽ không còn được bảo lưu để tính hưởng lương hưu hoặc các chế độ khác trong tương lai.
Do đó, trước khi quyết định nhận bảo hiểm xã hội một lần, người lao động nên cân nhắc kỹ về quyền lợi lâu dài.
Người lao động có phải làm thủ tục bảo lưu không?
Theo quy định hiện hành, việc bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội được cơ quan bảo hiểm xã hội thực hiện trên cơ sở dữ liệu quản lý.
Trong trường hợp người lao động nghỉ việc và chưa đề nghị hưởng bảo hiểm xã hội một lần, thời gian đóng sẽ được ghi nhận để bảo lưu mà không phải nộp hồ sơ riêng chỉ nhằm mục đích bảo lưu.
Tuy nhiên, người lao động nên kiểm tra thông tin trên tài khoản bảo hiểm xã hội điện tử hoặc quá trình đóng bảo hiểm xã hội để bảo đảm dữ liệu được cập nhật đầy đủ, chính xác.
Một số lưu ý quan trọng
Để bảo vệ quyền lợi của mình, người lao động nên lưu ý:
- Không nên vội vàng nhận bảo hiểm xã hội một lần nếu có kế hoạch tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội trong tương lai.
- Lưu giữ đầy đủ hồ sơ, quyết định nghỉ việc và các giấy tờ liên quan đến quá trình tham gia bảo hiểm xã hội.
- Kiểm tra định kỳ quá trình đóng bảo hiểm xã hội trên ứng dụng VssID hoặc thông qua cơ quan bảo hiểm xã hội.
- Khi chuyển đổi giữa bảo hiểm xã hội bắt buộc và bảo hiểm xã hội tự nguyện, cần bảo đảm thông tin cá nhân thống nhất để việc cộng nối thời gian được thực hiện chính xác.
- Chủ động tìm hiểu điều kiện hưởng lương hưu để có kế hoạch tham gia bảo hiểm xã hội phù hợp, tránh gián đoạn thời gian đóng trong thời gian dài.
*Lưu ý: Nội dung tư vấn trên đây chỉ mang tính tham khảo. Tùy từng thời điểm và đối tượng khác nhau mà nội dung tư vấn trên có thể sẽ không còn phù hợp do sự thay đổi của chính sách pháp luật. Mọi thắc mắc, góp ý xin vui lòng liên hệ về email: hi@clead.vn
Quý khách có bất kỳ vấn đề nào cần tư vấn, hãy đặt câu hỏi cho các luật sư để được tư vấn một cách nhanh chóng nhất!
📞 Cần hỗ trợ pháp lý? CLEAD luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn
Nếu bạn đang gặp vướng mắc pháp lý hoặc cần được tư vấn để yên tâm hơn trong hoạt động kinh doanh, đừng ngần ngại liên hệ với CLEAD – Trung Tâm Tư Vấn Pháp Luật trực thuộc Hiệp Hội Thương Mại Điện Tử Việt Nam (VECOM). Chúng tôi luôn ở đây để lắng nghe và hỗ trợ bạn một cách tận tâm, nhanh chóng và chính xác.
Liên hệ CLEAD qua các kênh chính thức:
- Hotline: 0877.111.247
- Văn phòng TP.HCM: Tầng 9, tòa nhà VNO, 124 Điện Biên Phủ, Phường Tân Định, TP.HCM
- Văn phòng Tây Nam Bộ: Đường huyện 53, Khu phố Mỹ Thuận, Phường Nhị Quý (Đối diện VKSND Khu vực 4), Tỉnh Đồng Tháp
- Văn phòng Đà Nẵng: Tầng 2, tòa nhà OCB, 79–81 Nguyễn Sinh Sắc, Phường Hòa Khánh, Thành phố Đà Nẵng
- Website: https://clead.vn/
- Fanpage: https://www.facebook.com/clead.hochiminh
- Zalo OA: https://zalo.me/815492860704951598
CLEAD – Pháp lý chuyên sâu, Giải pháp chuẩn mực.
